Tạo hình ngực: nâng ngực, thu gọn, treo sa trễ

Khác biệt thực tế mà người bệnh cảm nhận được nằm ở độ mềm và dáng khi đứng so với khi nằm. Gel Motiva Ergonomic có xu hướng dồn xuống cực dưới khi đứng và dàn đều khi nằm, gần với hành vi của mô vú tự nhiên. Gel Mentor Gel Xtra đặc hơn, giữ dáng ổn định hơn, phù hợp với người mô ngực mỏng cần độ nâng đỡ.

Với người mô tuyến vú mỏng, gel quá đặc dễ lộ đường viền túi ở cực trên. Với người mô dày, gel mềm hơn có thể không tạo đủ độ đầy như mong muốn. Đây là lý do việc chọn túi phải dựa trên đo đạc thực tế chứ không dựa trên thương hiệu.

Yếu tố ảnh hưởng tới kết quả nhiều hơn cả loại túi là: đo đúng đáy ngực, chọn đúng thể tích và profile, chọn đúng lớp đặt túi và kỹ thuật bóc tách khoang. Một túi tốt đặt sai vẫn cho kết quả kém.

Quan niệm "phải thay túi sau 10 năm" là hiểu sai phổ biến. Không có khuyến cáo y khoa nào yêu cầu thay túi định kỳ ở người không có triệu chứng và không có bất thường trên hình ảnh.

Điều nên làm là theo dõi định kỳ. Với túi gel silicone, khuyến cáo quốc tế là siêu âm hoặc MRI theo lịch để phát hiện vỡ túi thầm lặng, vì gel cohesive khi vỡ thường không thay đổi hình dạng ngực và không gây triệu chứng.

Lý do mổ lại hay gặp nhất trên thực tế không phải hỏng túi mà là thay đổi ở mô ngực xung quanh: sa trễ do tuổi tác, thay đổi thể tích tuyến vú sau sinh hoặc sau giảm cân. Khi đó việc xử lý thường là treo ngực kèm thay túi chứ không đơn thuần thay túi.

Nếu bạn dự định sinh con sau này, hãy nói rõ điều đó ngay từ buổi tư vấn. Thông tin này ảnh hưởng trực tiếp tới lựa chọn đường mổ và lớp đặt túi, và có thể được điều chỉnh để bảo tồn tối đa chức năng tuyến vú.

Cần phân biệt với phẫu thuật thu gọn ngực. Thu gọn ngực có cắt bỏ mô tuyến và di chuyển quầng núm vú, nên khả năng ảnh hưởng tới việc cho bú cao hơn rõ rệt so với nâng ngực đặt túi.

Thai kỳ và giai đoạn cho bú làm thay đổi thể tích và độ sa trễ của ngực, kể cả khi đã đặt túi. Đây là lý do RASA thường tư vấn cân nhắc thời điểm nâng ngực theo kế hoạch sinh con, không phải vì nguy cơ y khoa mà vì độ bền của kết quả thẩm mỹ.

Mức độ được phân theo thang Baker từ I đến IV. Độ I và II thường không cần can thiệp. Độ III và IV gây biến dạng thấy rõ hoặc đau, cần mổ lại để cắt bỏ bao xơ và thay túi.

Các biện pháp giảm nguy cơ được áp dụng tại RASA: kỹ thuật vô khuẩn nghiêm ngặt, hạn chế tối đa thời gian túi tiếp xúc với không khí và da, dùng ống bọc đưa túi, rửa khoang bằng dung dịch kháng khuẩn, cầm máu kỹ để tránh tụ máu. Tụ máu sau mổ là một trong những yếu tố nguy cơ rõ ràng nhất.

Không có biện pháp nào loại trừ hoàn toàn nguy cơ này. Nếu ngực đang mềm mà dần cứng lên, thay đổi hình dạng hoặc lên cao hơn so với trước, hãy liên hệ bác sĩ để đánh giá thay vì chờ đợi.

Đường quầng vú cho sẹo khó nhận ra hơn nhờ nằm ở ranh giới màu sắc, nhưng phải đi xuyên qua mô tuyến, làm tăng nguy cơ ảnh hưởng ống dẫn sữa và tăng nguy cơ nhiễm khuẩn do tiếp xúc với hệ ống tuyến. Đường này phù hợp với người có quầng vú đủ rộng.

Đường nách không để lại sẹo trên ngực, nhưng tầm nhìn phẫu thuật hạn chế hơn, việc điều chỉnh khoang và cầm máu khó hơn, và nếu cần mổ lại thì thường phải mở thêm đường khác.

Không có đường mổ nào tốt nhất cho mọi trường hợp. Lựa chọn dựa trên giải phẫu ngực, loại túi, kế hoạch sinh con và mức độ ưu tiên của bạn giữa vị trí sẹo và độ chính xác phẫu thuật.

Trên thực hành hiện nay, lựa chọn phổ biến nhất là đặt dưới cơ một phần (dual plane), kết hợp ưu điểm của cả hai: phần cực trên được cơ che phủ để tránh lộ viền, phần cực dưới nằm trực tiếp sau tuyến để túi dàn tự nhiên theo dáng ngực.

Nghiệm pháp véo mô ở cực trên là căn cứ quyết định thực tế: nếu độ dày mô véo được dưới khoảng 2cm, đặt trên cơ có nguy cơ lộ viền túi rõ và nên tránh.

Với người tập luyện nặng phần thân trên, hiện tượng túi biến dạng khi co cơ ngực (animation deformity) là điểm cần cân nhắc khi chọn lớp dưới cơ.

Con số cc gây hiểu nhầm nhiều nhất trong tư vấn nâng ngực. Cùng một thể tích 300cc có thể trông rất khác nhau trên hai người có chiều rộng đáy ngực và độ dày mô khác nhau. Chiều rộng túi và profile mới là hai thông số quyết định dáng.

Đặt túi quá lớn so với mô nâng đỡ dẫn tới các hệ quả muộn: da mỏng dần, lộ viền và gợn sóng, sa trễ sớm, và trong một số trường hợp túi tụt xuống dưới nếp vú. Đây là nguyên nhân phổ biến của các ca phải mổ sửa sau vài năm.

RASA sử dụng đo đạc lâm sàng kết hợp thử túi mẫu trong áo ngực để bạn hình dung được kết quả trước khi quyết định. Mục tiêu là chọn thể tích lớn nhất mà mô của bạn nâng đỡ được bền vững, không phải thể tích lớn nhất có thể nhét vừa.

Hiện tượng túi từ vị trí cao ban đầu hạ dần xuống khoang đã thiết kế thường được gọi là quá trình ổn định dáng. Hai bên có thể xuống không hoàn toàn cùng tốc độ vì mức sưng, trương lực cơ và giải phẫu vốn đã khác nhau.

Không nên tự massage mạnh hoặc cố ép túi xuống nếu chưa có hướng dẫn riêng. Tùy kỹ thuật mổ và tình trạng khoang túi, bác sĩ có thể yêu cầu cách chăm sóc khác nhau; một động tác phù hợp với người này có thể không phù hợp với người khác.

Nếu ngực ngày càng đỏ, nóng, đau tăng, sưng nhanh một bên, vết mổ chảy dịch hoặc túi thay đổi vị trí đột ngột, cần liên hệ cơ sở phẫu thuật sớm thay vì chờ tới mốc 3-6 tháng.

Cảm giác của quầng núm vú chủ yếu đến từ các nhánh thần kinh liên sườn đi vào mô từ phía ngoài. Khi bóc tách khoang quá rộng hoặc chọn túi tạo sức căng lớn so với nền ngực, nguy cơ ảnh hưởng cảm giác tăng lên.

Đường mổ quanh quầng vú đi gần mô tuyến và mạng thần kinh hơn đường nếp dưới vú, vì vậy cần cân nhắc kỹ ở người đặc biệt ưu tiên bảo tồn cảm giác và khả năng cho con bú.

Trong giai đoạn hồi phục, cảm giác châm chích hoặc từng vùng tê xen kẽ có thể xuất hiện khi thần kinh hồi phục. Nếu mất cảm giác kèm đổi màu núm vú, đau tăng hoặc bất thường vết mổ, cần được kiểm tra sớm.

Ảnh mẫu chỉ hữu ích để mô tả phong cách mong muốn như đầy cực trên, dốc tự nhiên hay khe rõ. Ảnh không phải bản thiết kế có thể sao chép vì chiều rộng lồng ngực, độ dày mô và vị trí hai núm vú của mỗi người khác nhau.

Bác sĩ sẽ chọn đường kính và profile túi sao cho tăng độ đầy phía trong nhưng vẫn nằm trong giới hạn nền ngực. Túi quá rộng có thể lấn vào đường giữa, tràn ra nách, làm mỏng mô và tăng nguy cơ lộ viền về lâu dài.

Ở người mô mỏng hoặc khoảng cách hai nền vú rộng, cấy mỡ bổ trợ đôi khi giúp làm mềm vùng chuyển tiếp phía trong. Kỹ thuật này chỉ cải thiện có giới hạn và không thay thế được cấu trúc giải phẫu nền.

Các mốc này là khoảng tham khảo, không phải lịch cố định cho mọi người. Đặt túi dưới cơ, phẫu thuật kết hợp treo ngực hoặc ca mổ sửa thường cần tiến độ thận trọng hơn nâng ngực đơn thuần trên cơ.

Trong giai đoạn đầu, áo ngực hậu phẫu giúp kiểm soát sưng và hạn chế túi di chuyển ngoài ý muốn. Không tự đổi sang áo có gọng, siết chặt hơn hoặc bỏ áo sớm nếu chưa được đội ngũ phẫu thuật xác nhận.

Khi quay lại tập luyện, nên tăng tải từng bước và dừng nếu xuất hiện đau nhói, căng lệch một bên hoặc sưng tăng sau buổi tập. Tái khám đúng lịch quan trọng hơn việc cố đạt một mốc thời gian chung trên mạng.

Nếu bạn còn kế hoạch sinh con, hãy trao đổi thẳng trước mổ. Trong nhiều trường hợp, phương án hợp lý là hoãn thu gọn ngực đến sau lần sinh cuối, vì thai kỳ cũng làm thay đổi lại thể tích và độ sa trễ, có thể làm giảm hiệu quả của ca mổ đã thực hiện.

Cần đặt lên bàn cân đầy đủ. Phì đại tuyến vú không chỉ là vấn đề thẩm mỹ: nó gây đau cổ vai gáy, đau lưng, hằn dây áo ngực, viêm da nếp dưới vú và hạn chế vận động. Với người có triệu chứng nặng, lợi ích của phẫu thuật thường vượt trội, và đây là một chỉ định y khoa thực sự.

Thu gọn ngực để lại sẹo nhiều hơn nâng ngực, thường theo hình chữ T ngược hoặc dọc. Đây là đánh đổi cần chấp nhận trước khi quyết định.

Đây là sai lầm chỉ định phổ biến nhất trong phẫu thuật ngực. Đặt túi lớn cho ngực đã sa trễ nhiều làm tăng tải trọng lên mô đã yếu, khiến tình trạng sa trễ tiến triển nhanh hơn và dẫn tới hình ảnh túi nằm cao trong khi mô tuyến trượt xuống dưới.

Cách tự đánh giá sơ bộ: đứng thẳng trước gương, xác định vị trí núm vú so với nếp gấp dưới vú. Đây chính là căn cứ của phân độ sa trễ theo Regnault mà bác sĩ sử dụng.

Với trường hợp vừa mất thể tích vừa sa trễ, phương án là treo ngực kết hợp đặt túi trong cùng một thì. Ca này phức tạp hơn, sẹo nhiều hơn, nhưng là chỉ định đúng. Chấp nhận thêm sẹo để có kết quả bền vững thường là lựa chọn hợp lý hơn.

Chỉ định phù hợp nhất là người muốn tăng thể tích vừa phải, có đủ mỡ ở bụng hoặc đùi, và ưu tiên cảm giác tự nhiên hơn là kích cỡ. Người gầy thường không đủ mỡ để thực hiện.

Cấy mỡ ngực cũng được dùng rất hiệu quả trong vai trò bổ trợ: che phủ viền túi ở người mô mỏng, chỉnh bất đối xứng hai bên, làm mềm đường chuyển tiếp ở cực trên. Đây có thể là ứng dụng giá trị nhất của kỹ thuật này.

Một lưu ý về tầm soát: cấy mỡ ngực có thể tạo các nốt vôi hóa hoặc nang dầu, hình ảnh này cần được bác sĩ chẩn đoán hình ảnh biết trước để phân biệt với tổn thương ác tính. Hãy luôn khai báo tiền sử cấy mỡ khi đi chụp nhũ ảnh.

BIA-ALCL là bệnh của lớp bao xơ quanh túi, không phải ung thư mô tuyến vú. Tỷ lệ mắc rất thấp và phần lớn trường hợp phát hiện sớm điều trị khỏi bằng phẫu thuật cắt bỏ bao xơ và túi. Dấu hiệu cần chú ý là ngực sưng to lên bất thường sau nhiều năm ổn định, hoặc xuất hiện khối mới.

Sau các dữ liệu về BIA-ALCL, ngành đã chuyển dịch rõ rệt sang các loại vỏ túi có bề mặt nhẵn hoặc vi nhám. Việc lựa chọn loại túi hiện nay có tính đến yếu tố này.

Điều quan trọng cần nhấn mạnh: có túi độn không miễn trừ bạn khỏi tầm soát ung thư vú thường quy. Lịch tự khám, siêu âm và nhũ ảnh theo độ tuổi vẫn giữ nguyên như người không đặt túi.

Túi độn che khuất một phần mô tuyến trên phim nhũ ảnh chuẩn, đây là lý do các tư thế bổ sung là cần thiết chứ không phải tùy chọn. Đặt túi dưới cơ che khuất ít hơn đặt trên cơ.

Việc này không làm giảm ý nghĩa của tầm soát nếu thực hiện đúng kỹ thuật. Điều cần tránh là bỏ tầm soát vì nghĩ rằng đã đặt túi thì không chụp được, đây là hiểu sai có hậu quả nghiêm trọng.

Hãy giữ lại thẻ thông tin túi độn mà cơ sở phẫu thuật cung cấp, trong đó ghi hãng, loại vỏ, thể tích và số lô. Thông tin này hữu ích cho cả bác sĩ chẩn đoán hình ảnh và cho bất kỳ can thiệp nào về sau.

Mổ sửa thường phức tạp hơn mổ lần đầu vì phải làm việc trên mô đã có sẹo, khoang túi đã hình thành và giải phẫu đã thay đổi. Vì vậy việc đánh giá trước mổ cần kỹ hơn, đôi khi cần chụp MRI để khảo sát tình trạng túi và bao xơ.

Với người mô ngực mỏng bị lộ viền, giải pháp thường không chỉ là thay túi mà cần bổ sung lớp phủ: cấy mỡ tự thân quanh túi, hoặc chuyển lớp đặt túi từ trên cơ xuống dưới cơ.

RASA nhận đánh giá cả các ca đã phẫu thuật ở nơi khác. Nếu bạn còn giữ thông tin về túi đã đặt và tường trình phẫu thuật lần đầu, hãy mang theo, điều này giúp lên kế hoạch chính xác hơn nhiều.